'MIPUI BAWRHSÂP’ Dr.Arun T


- Revd. Chuauṭhuama

  Hmãn deuh khân Lawngtlai Bawrhsâp, Dr Arun T sawn chungchâng kha a ri hluai a. Lawngtlai mipuiten sawn loh an duh laiin sawrkar erawh chuan a sawn lui ta a nih kha. Dr Arun T kha mi eng ang mi nge maw a nih le? Tûnah hian India ramah IAS hi 5000 vêl zet an awm a; chûng zînga pakhat, junior pâwl tak chu Dr Arun T hi a ni. Dr Arun T hi medical doctor (PG) a ni a; Karnataka state-a Hassan district-a Arsikere khaw chhuak a ni. Naupang tê a nih lai aṭangin doctor nih a tum a, MBBS a zawh hnûah dematology-ah PG a bei zui a; a chhûngte tân chuan chhuanawm tak tûr a ni. Dematology thiam phei chu India ramah hna ṭha tak, sum lam ngaihtuah pawha hlâwk hle tûra ngaih a ni.

 Dr Arun T chuan PG a zir laiin a rilru-ah zawhna a lo lût ta ngut ngut mai a; chu zawhna chu, “Engtin nge kan ram rawng hi ka bàwl theih ang?” tih leh “Eng tin nge mipui tam záwk ṭhatna tûr hian ka thawh theih ang?” tihte hi a ni. Tichuan he doctor naupang tak hian UPSC-in Civil Services Examination a buatsaih chu beih ve a duh ta tlat mai a. Doctor tân chuan he exam hi thil awl-âi lutuk a ni lêm lo; mahse rim taka a thawh tákah chuan IAS chu vawi khat exam-ah a tling ta nawlh mai a ni. Kum 2013 AGMUT Cadre-ah awmin kumin January 1, 2018-ah AGMUT IAS List-a mi 277 zîngah No. 239-na a ni a; AGMUT cadre IAS 277 zînga 194 hi direct (RR) IAS an ni. AGMUT IAS 277 zînga 18 chu medical doctor 18 an ni.

 Mizoram chu 2015 December-ah a lo thleng a. Karnataka mi, Mizorama dah ták daih mai chu miten an sawi ṭhin ‘culture shock’ te pawh a neih phah hial ang. Mahse India tâna rawngbàwl duh avànga IAS ni ta kha a ni a; a tân a thim zâwnga thil ngaihtuah a thiang lo ang. Dr Arun T chuan ram tâna a zau thei ang bera rawngbàwl duh a nihzia chu a tilang chiang khawp mai. Mizorama a awm tirh chanchin a sawinaah chuan, “Mizoramah chuan mahni in ang chiahin ka tlângnêl a, nuam ka ti tak zet a ni. A tîra ka thil neihte chu a beitham hle—office pakhat leh staff 4 chauh an ni a; chûngte chu—driver 1, peon 1, assistant 1, computer operator 1 an ni. English-in an ṭawng thiam lo a; kei lahin Mizo ṭawng ka thiam hek lo. Thil ṭha tak erawh chu mipuiin min ngaihsak êm êm a; ka ṭawng let tûrin an rawn inpe a. NGO hruaitute leh zirtîrtute, tualchhûng miten min titlângnêl a; nuam ti takin min siam a ni,” a ti. Dr Arun T chuan a awmna apiangah mi ngainat a hlawh a; a hnathawh ṭhat avànga làwm thu an hrilhte hian eng danga chhâng loin “Ka hnain a ken ve rêng a ni e,” a ti mai ṭhin.

 Lawngtlai Bawrhsâp a nih chhûng khân hmasâwnna tûr thil pawimawh tak tak a ti hman a.   Lawngtlai district chuan tlákchham a ngah hle a; damdawi lam thilah an harsa lehzual a.  Dr Arun T hi medical doctor a lo ni hlauh chu Lawngtlai mipui tân a ṭangkai zual theih phah a ni. Pondicherry-a JIPMER nèn ṭang dûnin Lawngtlai District Hospital chu Tememedicine facility-in a thlun zawm ta rup mai a ni. He telemedicine facility avàng hian Lawngtlaia mite natna chu eng ang nge a nih an chhui theih phah a; doctor thiam zâwkte chu ral khatah awlsam takin an râwn thei ta mai a ni. Tûnlai hmasâwnna hmang ṭangkaiin—WhatsApp leh Skype hmangin video conferencing an ti thei a; JIPMER doctor thiamten Lawngtlai mite chu damdawi rawn chawhin, test chi hrang hrang ECG leh radiological images te thlengin ral khatah an rawn enpui thei ta a. Tûn hmaa an dawn phák loh an han dawng thei ta mai chu Lawngtlai mipui tân chuan tháwk hawkna tham a ni a; an Bawrhsâp duh tak Dr Arun T chu awm reng mai se ti lo rual an ni lo.

 Lawngtlai district chu Mizoramah ziak leh chhiar thiam hniamna ber, 66% chauh a ni nghe nghe a. Dr Arun T chuan zirna lam tihhmasáwn dàn chu a vei ber pakhat a ni a. Lawngtlai district-a school tam tak chuan zirtîrtu alawi an nei lo; zirlaite chu school kai tûrin an han chhuak ve bawk a; mahse zirtîrtu pakhat mah an lo kal si lo, beidawngin an hãwng leh ṭhin. Zirlaite thiam loh ni hauh loin zirna mûmal nei loin an awm a ni. Dr Arun T chuan Lawngtlai district-a zirna dinhmun chu a zir chiang a; zirtîrtu tam takin hmun kilkhãwra awm an hreh a, Lawngtlai khuaah an awm fur mai si. Dr Arun T chuan  kum 2005 hnu lama lák zirtîrtu 32 chu thingtlânga an awmna tûr school-ah a sawn ta hmiah mai a; chutianga a tih tákah chuan school tam takin an zirtîrtu hmasa ber hmêl chu an lo hmu ve thei ta ṭáwk a ni. Dr Arun T chuan zirtîrtu tam takin an thawhna hmun an pan hreh chhan a hria a; district chhûnga khaw 189-a khaw 39 chu tlawh pawh harsa zual a ni. Dr Arun T chuan harsatna chin fel dàn tùr a ngaihtuah chhuah chu indawta sawn kual (rotational transfer) a ni. Lawngtlai district chu hmun thumah—(1) Urban area—Council headquarters, (2) Semi-urban area, (3) Rural area tiin a ṭhen a. Kum thum dan zêlah khawi area-a mi pawh chu sawn kual zêl tùrin a ruahman ta a ni.

 Dr Arun T chu Lawngtlai DC a nih lai khân Chakma Autonomous District Council (CADC) sawrkar ding lai chu ṭhiah a ni a; Mizoram Larsap-in an sum hman dànte en fiah tûrin Dr Arun T chu a ruat a. Hun rei lo te chhûngin CADC sum hman dik loh nasa lutuk chu a chhui chhuak a. Amaherawhchu, Lawngtlaiah thla 6 emaw lek a la awm tihin Punducherry-a official duty-a a kal hlànin WhatsApp hmangin ‘Special Secretary to the Govt. of Mizoram’ ah sawn a ni leh ta. Lawngtlai mipuiin an ui êm êm a, ‘Mipui Bawrhsâp’ chu chelh tumin an bei a; amah thláktu tûr pawh NGO Co-ordination Committee chuan ni eng emaw zât chu office kal thei loin an dang nghe nghe a ni. Chutih laiin Mizoram CM lah chuan “Mipuiin Mizo DC an duh” a lo ti ve tum hrang bawk si. Mipuite erawh chuan ‘Dr Arun T’ chu an duh tlat si! Lawngtlai mipuiin ‘Mipui Bawrhsâp’ tranfer chu an dang thei ta lo; ‘saipui kal lai’ inti sawrkar chuan a sawn miau si a!

 Dr Arun T hi Mizoramah a awm rei loh teh lul nèn sawn kual a hlawh zing hle; a awm tawhnate chu—(1) Hnahthial SDO (C); (2) Kolasib SDO (C); (3) Kàwnpui SDO (C); (4) Vairêngte SDO (C); (5) Kolasib Bawrhsâp (DC); (6) Lawngtlai Bawrhsâp (DC); (7) Special Secretary to the Goverment of Mizoram; (8) Kolasib Bawrhsâp (DC) te a ni. Special Secretary to the Goverment of Mizoram tih phei hi chu hna (post) awm lo, phuah chawp a ni. Hetiang taka hun rei lo te chhûnga sawn kual tâwk hi chu a mak mawlh mawlh mang e tih loh rual a ni lo a; Dr Arun T erawh chuan tawn hriat ṭha tak neih phah nân a hmang thiam ngeiin a rinawm.
 Dr Arun T chuan Mizoram chungchâng hetiang hian a sawi a, “Mi tam takin Mizoram chu hmun kilkhâwr leh hrehawm, tharum thawh tamna hmun, awm chákawm loh tak tiin ngaih dàn dik lo tak an nei a; mahse chutiang chu a ni miah si lo. Dik taka sawi chuan Mizoram tluka hmun râlmuang leh him, mi lawm dàn thiam leh ram mâwi hi a awm chuang lo ang,” a ti. Lawngtlaia Bawrhsap a nih chhûng khân ‘Rhodedendron Festival’ (Chhawkhlei Kût) a buatsaih a; Mizoram Larsap chu Khuallianah an hmang a. He kût a buatsaih chhan chu khualzin hîpna bákah he pangpâr mawi tak hi humhalh zêl a nih theih nân a ni; hlim takin kût chu an hmang a, a thil tihah chuan a hlawhtling hle a ni. Dr Arun T chu khawiah pawh awm se ram tâna rawngbâwl tûra inpe a nih ang takin hna ṭha thawk zêl tûrah beisei chi a ni ang.

 Mizoten IAS kan neih ták mang si loah chuan hnam dang IAS kan hrawn lo thei ta lo; anniho chu nuam ti taka Mizorama an awm theih nân kan lo ṭanpui a ngai a. IAS chin chu mi puitling, India ram hmasâwn nân thawk tûra inpe an ni a; Mizorama an awm chhûng pawhin Mizote hmangaih takin hna an thawk duh ngei ang tih ring tlat ila. February 15, 2016 – September 4, 2017 chhûnga Aizâwl Bawrhsap lo ni tawh Kannan Gopinathan IAS (AGMUT IAS List No. 220) pawh kha a thawhpuiten an ngai hle tih chu an ngaihhruina thuziak mawi tak aṭang hian a hriat theih a. Hetiang hian an ziak a nih chu:–

Dear Sir,
As your move
From the east to the West,
From the hills to the shore,
From Chibai to Kemchho,
From “Away from family” to “Away from family”.
We will always remember,
Your friendly and accessible nature,
Your strong and tactful leadership skills,
Your blissful sense of humour that kept the team meeting alive,
Your confidence that builds confidence in us,
Your unending motivation that took us forward,
Your passionate initiatives for the welfare of the public,
Your kind hands that toiled, free of corruption of all kind,
Your timely show of solidarity that makes us proud,
Your down-to-earth nature that keeps us humble.

The blessings we receive through your tireless efforts
Extend not only to the Office
But to the District as a whole,
You truly are the people’s Bawrhsap.

In your short but sweet tenure here with us,
We are blessed to have you
As head of the Aizâwl Bawrhsâp Pisapui Family.

So, from “Away from family” to “Together with your family”
Is what we would always wish and pray for you.
Dam takin le...
Till we meet again, kan lungtât a pâr dâwn lo.
(Pisapui Officers, Aizâwl, Mizoram, 1st September 2017)

 He thu chheh mâwi tak ka hmuh phat chuan January 13, 2008 Pathianni zàna Leitan South Kohhranin min thlahna thu chheh mawi tak, ka phu hauh si loh kha ka hre chhuak zawk mai. Aizâwl Pisapui Mizo Officer-te hian an rilru tak an sawiah ngai ila. Kannan Gopinathan IAS kha ui tak têin an ui a ni ang; a chhan chu Bawrhsâp ṭha tak a nih vàng a ni. Dr Arun T sawn lai boruakah khân Mizoram CM-in mipuiin “Mizo DC kan duh an ti” a tih kha dik chin awm bawk mah se, hnam dang IAS officer lo kalte hi mi ṭha tak an ni ve tho ang. Kan lo dawnsawn thiam chuan Mizorama sawn nih chu hremna ang hiala ngaih ṭhin kha an làwmnaah a chang thei a ni. Mihring chu inhrawn thiam dàn azirin ṭhat leh ṭhat loh theih chin a awm niin lang. Officer-te pawh dik tak leh ṭha taka hna an thawh theih nân enkawltu sawrkarin mawh a phur thui hle ang. Tute pawh—Mizo emaw hnam dang emaw Bawrhsâp ni se, ‘Mipui Bawrhsâp’ ni tùra theih tâwp an chhuah chuan fak an hlawh zêl ang. Chutiang bawkin tu pawh Chief Minister ni se, anmahni chhûngte ngei pawh an party mi an nih loh avànga “Ka mite an ni lo” ti mai loin, ‘Mipui Chief Minister’ ni zêl thei se kan va ti tak êm!
Previous
Next Post

No comments:

Thanks for your comment.